มหาอุทกภัยคืออะไร ไทยเกิดกี่ครั้ง รวมเหตุการณ์น้ำท่วมครั้งใหญ่

     มหาอุทกภัย เป็นเหตุการณ์น้ำท่วมขนาดใหญ่ที่เกิดจากปริมาณน้ำจำนวนมากจนส่งผลกระทบต่อประชาชน บ้านเรือน พื้นที่การเกษตร การคมนาคม และเศรษฐกิจในวงกว้าง โดยประเทศไทยเคยเผชิญเหตุการณ์น้ำท่วมครั้งใหญ่หลายครั้งในอดีต วันนี้พี่หมี TQM จะพาไปดูกันว่า มหาอุทกภัย คืออะไร ประเทศไทยเกิดกี่ครั้ง พร้อมรวมเหตุการณ์น้ำท่วมครั้งใหญ่ มาฝากกันครับ

---

Key Takeaway

 

• มหาอุทกภัย คือเหตุการณ์น้ำท่วมขนาดใหญ่ที่ส่งผลกระทบเป็นวงกว้างต่อประชาชน เศรษฐกิจ การเกษตร และโครงสร้างพื้นฐาน
• ประเทศไทยเคยเกิด น้ำท่วมครั้งใหญ่ หลายครั้ง เช่น พ.ศ. 2485, 2526, 2538, 2545, 2549 , 2554 และ 2568
• มหาอุทกภัย พ.ศ. 2554 เป็นหนึ่งในเหตุการณ์น้ำท่วมครั้งรุนแรงที่สุดของไทย ส่งผลกระทบต่อหลายจังหวัดและหลายภาคส่วน
• สาเหตุของ มหาอุทกภัย มักเกิดจากหลายปัจจัยร่วมกัน ทั้งฝนตกหนัก พายุ น้ำป่าไหลหลาก น้ำล้นตลิ่ง และการระบายน้ำไม่ทัน
• การเรียนรู้จากเหตุการณ์ มหาอุทกภัย ในอดีต ช่วยให้เตรียมพร้อมรับมือและลดความเสียหายจากน้ำท่วมในอนาคตได้

 

📖  รวมไฮไลท์ เลือกอ่านหัวข้อที่สนใจได้เลย

 

• มหาอุทกภัย คืออะไร
• มหาอุทกภัย เกิดจากอะไร
• ประเทศไทยเกิดมหาอุทกภัยมาแล้วกี่ครั้ง
• รวมเหตุการณ์มหาอุทกภัยและน้ำท่วมครั้งใหญ่ในประเทศไทย
• ผลกระทบจากมหาอุทกภัย
• วิธีเตรียมตัวรับมือมหาอุทกภัย
• คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

---

มหาอุทกภัย คืออะไร

     มหาอุทกภัย คือ น้ำท่วมขนาดใหญ่ที่มีปริมาณน้ำมาก ครอบคลุมพื้นที่กว้าง และสร้างความเสียหายต่อบ้านเรือน พื้นที่เกษตร การเดินทาง เศรษฐกิจ รวมถึงระบบสาธารณูปโภคต่าง ๆ สาเหตุอาจมาจากฝนตกหนักต่อเนื่อง พายุ น้ำป่าไหลหลาก น้ำล้นตลิ่ง หรือมีน้ำสะสมมากจนระบายออกไม่ทัน

 

มหาอุทกภัย เกิดจากอะไร

     มหาอุทกภัยไม่ได้เกิดจากสาเหตุเดียว แต่มักเป็นผลจากหลายปัจจัยที่เกิดขึ้นพร้อมกัน ทั้งปริมาณฝน น้ำสะสม ลักษณะพื้นที่ และประสิทธิภาพของระบบระบายน้ำ เมื่อปริมาณน้ำมากเกินกว่าพื้นที่จะรับไหว น้ำท่วมใหญ่จึงเกิดขึ้นได้ สาเหตุที่พบบ่อย ได้แก่

 

• ฝนตกหนักต่อเนื่อง มีน้ำสะสมมากจนดิน แม่น้ำ คลอง หรือแหล่งน้ำต่าง ๆ รับไม่ไหว
• พายุและร่องมรสุม ทำให้หลายพื้นที่มีฝนตกหนัก และเพิ่มปริมาณน้ำในแม่น้ำหรืออ่างเก็บน้ำ
• น้ำป่าไหลหลาก น้ำจากพื้นที่สูงไหลลงสู่พื้นที่ต่ำอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะหลังฝนตกหนักบริเวณต้นน้ำ
• น้ำล้นตลิ่ง ระดับน้ำในแม่น้ำหรือคลองสูงเกินความจุ จนน้ำไหลเข้าท่วมพื้นที่ข้างเคียง
• ระบายน้ำไม่ทัน ปริมาณน้ำเข้ามาเร็วกว่าที่ระบบระบายน้ำจะจัดการได้ ทำให้เกิดน้ำท่วมขัง
• ลักษณะภูมิประเทศ พื้นที่ลุ่มหรือพื้นที่ใกล้แม่น้ำมีโอกาสได้รับผลกระทบมากกว่าพื้นที่สูง

ประเทศไทยเกิดมหาอุทกภัยมาแล้วกี่ครั้ง

     ประเทศไทยเคยเผชิญน้ำท่วมครั้งใหญ่มาหลายครั้ง หากดูจากเหตุการณ์น้ำท่วมครั้งสำคัญในประวัติศาสตร์ มีหลายปีที่ถูกกล่าวถึง เช่น พ.ศ. 2485, 2526, 2538, 2545, 2549, 2554 และ 2568 โดยความรุนแรง พื้นที่ประสบภัย และลักษณะของน้ำท่วมแตกต่างกันในแต่ละครั้ง

 

รวมเหตุการณ์มหาอุทกภัยและน้ำท่วมครั้งใหญ่ในประเทศไทย

     ประเทศไทยเผชิญน้ำท่วมใหญ่มาหลายยุค โดยพื้นที่ลุ่มเจ้าพระยาและภาคกลางเป็นพื้นที่หนึ่งที่เกิดน้ำท่วมซ้ำ เนื่องจากรับน้ำจากพื้นที่ตอนบน ประกอบกับฝนตกหนักและระดับน้ำในแม่น้ำที่เพิ่มสูงขึ้นเหตุการณ์สำคัญในอดีต มีดังนี้

 

มหาอุทกภัย พ.ศ. 2485

     มหาอุทกภัย พ.ศ. 2485 เกิดในช่วงปลายเดือนกันยายนถึงพฤศจิกายน ตรงกับสมัยจอมพล ป. พิบูลสงคราม เป็นนายกรัฐมนตรี ฝนที่ตกหนักประกอบกับมวลน้ำจากภาคเหนือไหลลงสู่แม่น้ำเจ้าพระยา ทำให้น้ำเอ่อล้นเข้าท่วมกรุงเทพฯ และพื้นที่ภาคกลาง หลายจุดของกรุงเทพฯ เช่น หัวลำโพงและถนนเยาวราช มีน้ำท่วมเป็นเวลานาน การเดินทางทางถนนทำได้ยากจนประชาชนจำนวนมากต้องใช้เรือแทน

 

น้ำท่วมใหญ่ พ.ศ. 2526

     น้ำท่วมใหญ่ พ.ศ. 2526 เกิดหลังมีฝนตกหนักและได้รับอิทธิพลจากพายุหลายลูก ปริมาณน้ำจำนวนมากไหลเข้าสู่ลุ่มเจ้าพระยา จนหลายพื้นที่รวมถึงกรุงเทพฯ เกิดน้ำท่วม สถานการณ์กินเวลานานหลายเดือน กระทบทั้งบ้านเรือน การเดินทาง และชีวิตประจำวันของประชาชน โดยมีรายงานพื้นที่ประสบอุทกภัยครอบคลุม 73 จังหวัด

 

น้ำท่วมใหญ่ พ.ศ. 2537

     น้ำท่วมใหญ่ พ.ศ. 2537 ซึ่งมีการเรียกกันว่า “ฝนพันปี” เกิดขึ้นในช่วงเดือนพฤษภาคม หลังกรุงเทพฯ และปริมณฑลเผชิญฝนตกหนัก น้ำท่วมฉับพลันเกิดขึ้นในหลายจุด เช่น สะพานควายและสวนจตุจักร ทำให้การจราจรและการใช้ชีวิตในเมืองได้รับผลกระทบอย่างมาก 

 

น้ำท่วมใหญ่ พ.ศ. 2538

     ปี พ.ศ. 2538 เกิดน้ำท่วมครั้งใหญ่ในลุ่มเจ้าพระยา หลังมีฝนตกหนักและน้ำจากพื้นที่ตอนบนไหลลงมาสะสมในภาคกลาง ระดับแม่น้ำเจ้าพระยาสูงขึ้นจนพื้นที่ริมแม่น้ำและพื้นที่ลุ่มหลายแห่งถูกน้ำท่วม กรุงเทพฯ ก็ได้รับผลกระทบจากระดับน้ำเจ้าพระยาที่เพิ่มขึ้นในช่วงดังกล่าวเช่นกัน

 

น้ำท่วมใหญ่ พ.ศ. 2545

     น้ำท่วม พ.ศ. 2545 เกี่ยวข้องกับสภาพอากาศหลายปัจจัย ทั้งพายุ หย่อมความกดอากาศต่ำ ร่องความกดอากาศต่ำ และมรสุม ฝนที่ตกหนักทำให้เกิดน้ำสะสมในหลายพื้นที่ โดยเฉพาะภาคเหนือ ภาคกลาง และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ บางพื้นที่เผชิญน้ำท่วม น้ำป่าไหลหลาก และน้ำล้นตลิ่งพร้อมกัน

 

น้ำท่วมใหญ่ พ.ศ. 2549

     น้ำท่วมและโคลนถล่ม พ.ศ. 2549 เกิดจากฝนตกหนักสะสมหลายวันในภาคเหนือตอนล่าง ทำให้เกิดน้ำป่าไหลหลากและดินโคลนถล่ม โดยเฉพาะในจังหวัดอุตรดิตถ์ สุโขทัย แพร่ ลำปาง และน่าน ส่งผลให้บ้านเรือน ถนน และสะพานได้รับความเสียหายอย่างหนัก

 

มหาอุทกภัยใหญ่ พ.ศ. 2554

     มหาอุทกภัย พ.ศ. 2554 เป็นหนึ่งในเหตุการณ์น้ำท่วมครั้งรุนแรงที่สุดของประเทศไทย เกิดจากฝนตกหนักสะสม อิทธิพลของพายุหลายลูก เช่น ไหหม่า นกเตน ไห่ถาง เนสาด และนาลแก ร่วมกับร่องมรสุม ทำให้มีน้ำจำนวนมากไหลลงสู่ภาคกลางและท่วมหลายจังหวัด รวมถึงกรุงเทพมหานคร ส่งผลให้กระทบต่อบ้านเรือน ประชาชนจำนวนมากต้องอพยพออกจากพื้นที่ประสบภัย พื้นที่เกษตร การคมนาคม และภาคอุตสาหกรรมอย่างหนัก 

อุทกภัยใหญ่ภาคใต้ พ.ศ. 2560

     อุทกภัยใหญ่ภาคใต้ พ.ศ. 2560 เกิดขึ้นในเดือนมกราคม จากฝนตกหนักต่อเนื่องจนเกิดน้ำท่วมฉับพลันและน้ำป่าไหลหลาก ครอบคลุม 12 จังหวัดภาคใต้ เช่น นครศรีธรรมราช พัทลุง สุราษฎร์ธานี และชุมพร ส่งผลให้เส้นทางคมนาคมหลายแห่งถูกตัดขาดและประชาชนได้รับความเดือดร้อนเป็นวงกว้าง

 

อุทกภัยจากพายุโพดุลและคาจิกิ พ.ศ. 2562

     พ.ศ. 2562 ประเทศไทยได้รับอิทธิพลจากพายุ โพดุลและคาจิกิ ทำให้เกิดฝนตกหนักและน้ำท่วมในพื้นที่ภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือ โดยเฉพาะ จังหวัดอุบลราชธานี ซึ่งแม่น้ำชีและแม่น้ำมูลเอ่อล้นตลิ่ง ส่งผลกระทบต่อชุมชน พื้นที่เกษตร และการคมนาคมเป็นเวลาหลายสัปดาห์

 

อุทกภัยจากพายุเตี้ยนหมู่ พ.ศ. 2564

     อุทกภัย พ.ศ. 2564 เกิดจากอิทธิพลของพายุ เตี้ยนหมู่ ทำให้เกิดฝนตกหนักและน้ำท่วมในหลายพื้นที่ โดยเฉพาะบริเวณลุ่มน้ำเจ้าพระยาและลุ่มน้ำชี–มูล ครอบคลุมกว่า 30 จังหวัด ส่งผลกระทบต่อบ้านเรือน พื้นที่เกษตร และชุมชนในพื้นที่ลุ่มต่ำเป็นเวลานาน

 

อุทกภัยภาคเหนือ พ.ศ. 2567

     อุทกภัย พ.ศ. 2567 เกิดจากฝนตกหนักสะสมในภาคเหนือตอนบน ทำให้เกิดน้ำป่าไหลหลากและดินสไลด์ในหลายพื้นที่ โดยเฉพาะ เชียงราย เชียงใหม่ พะเยา แพร่ น่าน และสุโขทัย ขณะที่บริเวณ แม่สาย จังหวัดเชียงราย ได้รับผลกระทบอย่างหนักจากกระแสน้ำและดินโคลน ทำให้บ้านเรือนและทรัพย์สินเสียหายเป็นวงกว้าง

 

มหาอุทกภัยภาคใต้ พ.ศ. 2568

     มหาอุทกภัยภาคใต้ พ.ศ. 2568 ถือเป็นอีกหนึ่งเหตุการณ์ครั้งรุนแรงและเป็นช่วงวิกฤติของหลายพื้นที่ในภาคใต้ เกิดจากฝนตกหนักถึงหนักมากต่อเนื่องและอิทธิพลของมรสุม ทำให้เกิดน้ำท่วมฉับพลัน น้ำป่าไหลหลาก และน้ำท่วมขังในหลายพื้นที่ ได้แก่ สงขลา สุราษฎร์ธานี นครศรีธรรมราช พัทลุง ปัตตานี นราธิวาส ยะลา สตูล และตรัง รวม 91 อำเภอ ส่งผลให้บ้านเรือนและพื้นที่เกษตรสวนยางพาราและสวนปาล์มได้รับความเสียหาย ถนนหลายสายถูกน้ำท่วมจนไม่สามารถเดินทางได้ และรถไฟสายใต้บางช่วงต้องหยุดให้บริการ 

ผลกระทบหลักจากอุทกภัย

     น้ำท่วมไม่ได้สร้างความเสียหายเฉพาะบ้านหรือพื้นที่ที่มีน้ำขัง แต่ยังเกี่ยวข้องกับชีวิต สุขภาพ การเดินทาง และเศรษฐกิจด้วย ผลกระทบที่พบบ่อย ได้แก่

 

• ความเสียหายต่อชีวิตและร่างกาย : อาจเกิดอันตรายถึงชีวิตจากการจมน้ำ ถูกกระแสน้ำพัด หรืออุบัติเหตุระหว่างเกิดภัยพิบัติ
• ความเสียหายต่อทรัพย์สิน : บ้านเรือน อาคาร โรงงาน และโกดังสินค้าอาจได้รับความเสียหาย รวมถึงเครื่องใช้ไฟฟ้าและยานพาหนะ
• ผลกระทบด้านเศรษฐกิจและการเกษตร : พื้นที่เพาะปลูก ผลผลิต และปศุสัตว์เสียหาย ส่งผลต่อรายได้และการดำเนินธุรกิจ
• ปัญหาสุขภาพและโรคระบาด : น้ำท่วมอาจเพิ่มความเสี่ยงต่อโรคในช่วงหน้าฝน เช่น โรคน้ำกัดเท้า โรคฉี่หนู และโรคท้องร่วงจากน้ำหรืออาหารไม่สะอาด
• โครงสร้างพื้นฐานและคมนาคม : ถนน สะพาน ไฟฟ้า และประปาอาจได้รับความเสียหายหรือต้องหยุดให้บริการ ทำให้การเดินทางและการใช้ชีวิตประจำวันติดขัด

 

วิธีเตรียมตัวรับมือมหาอุทกภัย

     การเตรียมตัวตั้งแต่ก่อนน้ำมา ช่วยลดความเสี่ยงทั้งต่อคนในบ้านและทรัพย์สินได้ โดยแบ่งการรับมือเป็น 3 ช่วง

 

ก่อนเกิดมหาอุทกภัย

 

• ติดตามประกาศเตือนภัยและสถานการณ์น้ำจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
• เตรียมถุงยังชีพ น้ำดื่ม อาหาร ยาประจำตัว ไฟฉาย และแบตเตอรี่สำรอง
• ย้ายของสำคัญ เครื่องใช้ไฟฟ้า และเอกสารสำคัญไว้ในที่สูง
• วางแผนเส้นทางอพยพและจุดปลอดภัยของคนในครอบครัว

 

ขณะเกิดมหาอุทกภัย

 

• หลีกเลี่ยงการเดินหรือขับรถผ่านกระแสน้ำที่ไหลแรงหรือพื้นที่น้ำท่วมสูง
• ปิดสวิตช์ไฟและอุปกรณ์ไฟฟ้า หากสามารถทำได้อย่างปลอดภัย
• ติดตามประกาศจากทางการและปฏิบัติตามคำแนะนำอย่างเคร่งครัด
• หากมีคำสั่งอพยพ ควรออกจากพื้นที่ไปยังจุดปลอดภัยทันที

 

หลังเกิดมหาอุทกภัย

 

• ตรวจสอบความปลอดภัยของบ้านและระบบไฟฟ้าก่อนกลับเข้าใช้งาน
• หลีกเลี่ยงน้ำหรืออาหารที่อาจปนเปื้อนสิ่งสกปรก
• ทำความสะอาดบ้านหลังน้ำลดและตรวจสอบความเสียหายของบ้านและทรัพย์สินอย่างระมัดระวัง

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

มหาอุทกภัยเกิดจากสาเหตุอะไร?

     มหาอุทกภัย มักเกิดจากหลายปัจจัยร่วมกัน เช่น ฝนตกหนัก พายุ มรสุม น้ำป่าไหลหลาก และน้ำล้นตลิ่ง จนมีปริมาณน้ำมากเกินกว่าระบบระบายน้ำจะรองรับได้

 

มหาอุทกภัยครั้งรุนแรงที่สุดของไทยคือปีไหน?

     พ.ศ. 2554 เป็นหนึ่งในมหาอุทกภัยครั้งรุนแรงที่สุดของไทย โดยน้ำท่วมเป็นวงกว้างและยืดเยื้อหลายเดือน ส่งผลกระทบต่อประชาชน เศรษฐกิจ และพื้นที่เกษตรอย่างมาก

 

     มหาอุทกภัยเป็นภัยธรรมชาติที่ส่งผลกระทบต่อชีวิต ทรัพย์สิน เศรษฐกิจ และการดำเนินชีวิตของประชาชนเป็นวงกว้าง การเรียนรู้สาเหตุและบทเรียนจากเหตุการณ์น้ำท่วมในอดีต พร้อมเตรียมตัวรับมืออย่างเหมาะสม จะช่วยลดความเสี่ยงและความเสียหายเมื่อเกิดอุทกภัยได้

 

     นอกจากการเตรียมความพร้อมแล้ว การมีประกันบ้านและประกันรถยนต์ที่เหมาะสมยังช่วยรองรับความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นจากน้ำท่วมและเหตุไม่คาดคิด สามารถเช็คเบี้ยประกันบ้านและประกันรถยนต์กับ TQM ได้ฟรี หรือกรอกข้อมูลในกล่องด้านล่างเพื่อค้นหาแผนประกันที่เหมาะสม พร้อมติดต่อเจ้าหน้าที่ผ่าน Hotline 1737 ได้ตลอด 24 ชั่วโมงครับ